E-YDS Nedir?

 


Giriş

Pek ayrıntılı olmasa da, birçok sitede “E-YDS nedir, ne işe yarar?” sorularına cevap bulabilirsiniz. Ancak aşağıdaki durumda ne yapmanız gerektiğine dair sizi önceden uyaracak bir site bulamayabilirsiniz.

● Diyelim ki, E-YDS sınavına girdiniz ve bilgisayar başında sorulara cevap veriyorsunuz. Bir anda yanlışlıkla “Sınavı tamamla” butonuna bastınız. Bu işlemi geri alamazsınız ve sınavınız bitmiş sayılır. Telaşa kapılmadan hemen el kaldırın ve sınav gözetmenlerine durumu bildirin. Görevli kişi, bu işleminizi geri alır ve sınava kaldığınız yerden devam edebilirsiniz. Ve endişe etmeyin; “Sınavı tamamla” butonuna basmadan önce sorulara verdiğiniz cevapların hiçbiri kaybolmaz.

Bu uyarı, okumakta olduğunuz dosyanın içinde var. “Başka neler var?” derseniz…

1) E-YDS sınavına girmeden önce ihtiyaç duyacağınız bütün genel ve teknik bilgiler.

2) Sınav merkezinde soruları cevaplayıp “Sınavı Tamamla” butonuna basana kadar yapmanız/yapmamanız gereken bütün işlemler.

3) Sınavın, kılavuzlarda bulunmayan bazı püf noktaları ve incelikleri.

Yine de cevapsız kalan sorunuz olursa, bize yazmayı unutmayınız (https://bademci.com/iletisim/). Dilerseniz, info@bademci.com adresine doğrudan mail de gönderebilirsiniz.

Not: Eğer sadece E-YDS sınavlarına nasıl başvurabileceğinizi öğrenmek istiyorsanız, https://bademci.com/e-yds-basvuru/ dosyasına tıklayabilirsiniz.

E-YDS nedir? E-YDS hangi illerde yapılıyor?

Elektronik Yabancı Dil Bilgisi Sınavı (E-YDS), ÖSYM’nin gerçekleştirdiği dil sınavlarından biri. Yaklaşık sekiz yaşında. YDS’den biraz farklı. Çünkü E-YDS’de sınav kitapçığı ve cevap kâğıdı yok. Onların yerine bilgisayar var. Sınavda 3 saatliğine bir bilgisayarınız oluyor ama bu bilgisayarla internete filan giremiyorsunuz 🙂. Zaten bir tek fareniz var, klavye de yok.

Başvuruda sadece dört e-sınav merkezinden birini tercih edebiliyorsunuz: Adana, Ankara, İstanbul ve İzmir. YDS’yle kıyaslarsak (giren aday sayısı 100.000+), E-YDS sınav merkezlerinde kontenjan çok sınırlı. “E-YDS sınavı için illere göre kontenjanlar nedir?” derseniz, bkz Ek Tablo 2: E-YDS Sınav Merkezleri, Kontenjanları ve İletişim Bilgileri .

Sınavdan sınava sayılarda (kontenjanlarda) bazı değişiklikler olabilir. Ancak biz linkini verdiğimiz tabloda yer alan sayıları esas alalım ve basit bir hesap yapalım. Bir dönemde E-YDS İngilizceye girebilen toplam aday sayısı: 4610. Sınav kitapçığı ve cevap kâğıdı kullanılan YDS’ye bir dönemde giren aday sayısı: 100,000+. Kabaca E-YDS’nin YDS’ye oranı: %4.6 (4610/100.000). Bu sayı oldukça düşük. Bu yüzden, ÖSYM’nin başvuru sistemini açmasıyla kapaması bir oluyor. Size abartı gibi gelebilir fakat inanın ki öyle değil. Çünkü birkaç dakika içinde E-YDS İngilizce kontenjanı doluyor. Böyle olunca da, binlerce aday başvuru dahi yapamadan eli boş dönüyor.

E-YDS’nin bir sıkıntılı tarafı daha var. Soruları bilgisayar üzerinden okuyup cevaplıyorsunuz. Sorularla ilgili not alamıyor, belli bölümlerin -alıştığınız tarzda- altını çizemiyorsunuz. Özellikle paragraf sorularının çözümünde bu ciddi bir sıkıntı. YDS’ye kıyasla dezavantaj yaratıyor. Ayrıca bazı adaylar, bilgisayarlarda ekran parlaması, genişliği gibi durumlarla karşılaştıklarını söylüyor. Dizgide kayma vs. sebeplerle soruları okumakta zorlandıklarını bildiren adaylar da yok değil.

Evet, doğru. E-YDS; soru sayısı, soru tipleri ve toplam süre açısından YDS ile tamamen aynı. Hatta sınadığı dil düzeyi ve sağladığı haklar da aynı. Fakat yine de bu sınav, YDS’ye kıyasla adayları daha çok zorluyor. Sınav sonuçları adayların beklediğinden daha düşük çıkabiliyor. En azından İngilizcede böyle. Bizden söylemesi.

Bir basit öneri: E-YDS için hazırlık yapıyorsanız, deneme sınavlarını, alıştırmaları vs. bilgisayar başında çözmeye özen gösteriniz. Ve soru tipleri için önerdiğimiz sürelere riayet ediniz. ( Tablo 1: YDS/E-YDS İngilizce Sınavında Soru Tipleri ve Her Soru Tipi İçin Ayrılması Önerilen Süre.)

Bir kapsamlı öneri: Şu ana kadar YDS ya da E-YDS’ye birkaç kez girmiş olabilirsiniz. İyi hazırlanmanıza rağmen hedefinize ulaşamamış da olabilirsiniz. Aldığınız notun önemi yok, diyemeyiz. Not tabii ki önemli. Ama her şeyi ona bağlamayın. Belki sınavda süreyi iyi kullanamamışsınızdır. Belki de hangi soruların size sorulmadığını anlamamışsınızdır. Yani düzeyinizin üzerinde olsun olmasın her soruyu çözmeye çalıştığınız için notunuz düşmüş veya artmamış olabilir. Biz, puanınızı yükseltmenize yardımcı olabiliriz. Ama önce bir ricamız var. “Sürekli yeni bilgiler öğrenirsem… Sürekli kelime ezberlersem, çaresi yok, bu sınavı geçmek zorundayım” düşüncesini bir tarafa bırakacaksınız. Biz başka şeyler söylemenizi isteyeceğiz… Örneğin aşağıdaki gibi bir şeyler:

1) Aslında bilgim yeterli. Fakat süreyi yönetme becerim biraz eksik. Bunu da geliştirmeliyim.
2) Soruları, GELİŞİGÜZEL çözüyorum. Çoktan seçmeli sınav mantığına göre çözmeyi öğrenmeliyim. Çünkü test usulü sınavların soruyu soruş şekli epey farklı.

Merak etmeyin. Birkaç olumlu adım atın ve sonucun nasıl lehinize olarak değişeceğini görün. Düşük not aldığınızda, sakın sınava küsmeyin ve bir süre geri çekilmeyin. Ve sadece hangi konulardaki eksiklerinizin değil, hangi hatalı yaklaşımlarınızın size puan kaybettirdiğini de anlamaya çalışın. Sitemizde yer alan ve 7 bölümden oluşan YDS / E-YDS / YÖKDİL’de Sorunlar, Çözümler dosyası size bu konuda yardımcı olacaktır. Durumunuzla ilgili cevabını bulamadığınız sorular olursa, bize yazabilirsiniz (info@bademci.com, WhatsApp: 0543 351 51 51).

E-YDS’de bilgisayar kullanırken nelere dikkat etmeliyim?

E-YDS’ye girecekseniz, kişisel bir bilgisayarı kullanma bilgisine/becerisine sahip olmalısınız. Sınavda bilgisayar kullanma desteği/yardımı alamazsınız. Yani bilgisayar kullanırken zorlandığınız bir konuda gözetmenlere hiçbir soru soramazsınız. Bu nedenle, sınavın arayüzlerini tanımak için hem aşağıda bizim hazırladığımız açıklamaları dikkatle okuyunuz… Hem de http://esinav.osym.gov.tr/ adresindeki E-YDS İngilizce deneme sınavını bilgisayar başında çözünüz. Yararını görürsünüz.

Önemli hatırlatma: E-YDS sınav merkezlerindeki bilgisayarların klavyesi yoktur. Sadece fare (mouse) kullanabilirsiniz. T.C. Kimlik Numaranız vb. bazı bilgilerinizi, ekrandaki sanal klavyeyi kullanarak girebilirsiniz.

Sınavın arayüzü vasıtasıyla yapabileceğiniz/yapmanız gereken bütün işlemler aşağıda sırayla sizi bekliyor.

  • Bilgisayar ekranında önce T.C. Kimlik numaranızı girerek sistemi açınız. Hemen ardından web kameraya bakarak kendi fotoğrafınızı çekiniz.
  • Bu aşamadan geçtikten sonra ekranda Kullanım Kılavuzu butonunu göreceksiniz. Bu butona tıklayınız. Ancak incelemek için değil, sadece adet yerini bulsun diye. Çünkü sınav arayüzü/uygulaması hakkında bilgiler içeren bu kılavuzu 3 dakikada okuyup incelemek mümkün değil. Bu işi daha önce yapmış olmanız gerekir. Aşağıda sınav arayüzü/uygulaması hakkında ihtiyaç duyacağınız belli başlı bütün bilgileri vereceğiz. Lütfen dikkatle inceleyiniz.
  • 3 dakikalık sürenin dolmasına 20 saniye kala ekranda, “Sınav başlıyor…” uyarısını göreceksiniz. Sınav otomatik olarak ve ilk sorudan itibaren ekranda belirecek. Sorunun solunda ve sağında ok işaretleri bulunur. Sağdaki ok işareti ile bir sonraki soruya geçebilirsiniz. İkinci sorudan itibaren ise, soldaki ok işaretini kullanarak bir önceki soruya tekrar dönebilirsiniz.
  • Soruyu/seçenekleri incelerken önemli gördüğünüz bazı kelime veya ifadeleri belirgin hale getirebilirsiniz (sarı renk). Bu işlemi nasıl yapacağınızı da söyleyelim. Sanki kopyalamak ister gibi, parmağınızı farenin soluna basılı tutarak kelimenin/ifadenin üzerinden geçin. Kelimenin/ifadenin (veya arzu ederseniz bütün bir cümlenin) arka plan rengi sarıya dönecektir. Daha sonra ifadenin üzerine fare ile gelerek sağ tıklayıp bu işlemi geri alabilirsiniz.
  • Soruda sizce yanlış olan ve bir daha dikkatinizi çekmesini istemediğiniz bir seçenek var mı? (Sadece bir tek kelime de olabilir.) Fare ile üzerine gelip sağ tıklatınız. O seçenek ya da kelime silik hale gelecek ve üstü çizilecektir. Daha sonra aynı bölgenin üzerine fareyle gelip yine sağ tıklayabilir ve işlemi geri alabilirsiniz.
  • Bir boşluk doldurma sorusunda, sizce doğru olan seçeneğin kutucuğuna tıkladığınızı varsayalım. Bu takdirde, kutucuk içindeki harf (A, B, C, D veya E) belirginleşir. Aynı anda işaretlediğiniz seçenekte yer alan kelime/ifade ya da cümleyi yukarıdaki sorunun boşluğunu doldurmuş olarak görürsünüz. Renk de kırmızı olur. Kırmızıyı cevabınızın yanlış olduğu şeklinde algılamayın. Bu, sadece işaretlediğiniz seçeneğin dikkatinizi çekmesi için düşünülmüş bir yöntem.
  • Diyelim ki, cevaplamaya çalıştığınız (veya cevabını işaretlediğiniz ama emin olamadığınız) bir soru var. Sol tarafta, soru numarasının altında daire içinde kitap ayracına benzer bir buton göreceksiniz.  Butona tıkladığınızda o soruyu kayda almış olursunuz. Başka bir soruyu inceledikten sonra o soruya tekrar dönmek isterseniz… Tek yapmanız gereken ekranın sol üstünde bulunan Gözden Geçir butonuna tıklamak. Bu sayede kayda aldığınız soruya geri dönebilirsiniz. Yani o soruyu tekrar inceleyebilir ve gerekirse cevabını değiştirebilirsiniz. İlk verdiğiniz cevap C, değiştirmek istediğiniz seçenek ise E olsun. E kutucuğunun üstüne tıkladığınızda cevabınız kendiliğinden E seçeneği olarak değişecektir.
  • Gözden Geçir bölümünde soru kutucuklarının üstünde şu butonlar yer alır.

Tüm sorular / Cevapladıklarım / İşaretlediklerim / Boş bıraktıklarım

Bu butonlara sırasıyla tıklayıp bütün soruları ve bu sorulara verdiğiniz cevapları ayrı ayrı filtreleyebilirsiniz.

  • Gözden Geçir butonunu, cevapladığınız bütün sorulara hızla erişmek için de kullanabilirsiniz. Numaralandırılmış 80 kutucuktan örneğin, 27. sorunun üzerine fareyle geldiğinizde sağ tarafta sorunun önizlemesini görebilirsiniz. İsterseniz, kutuya tıklayıp 27. soruyu tam ekrana aktardıktan sonra tekrar inceleyebilirsiniz.
  • Sol üstte yer alan Anlık Durum butonuna tıkladığınızda… Kalan soru sayınızı, cevapladığınız soru sayısını ve bir soru için harcadığınız ortalama cevaplama sürenizi görebilirsiniz.
  • Sağ üstte Ayarlar bölümü göreceksiniz. Ayarlar, yazıları büyütmek/küçültmek dışında size başkaca bir işlem yapma imkânı vermez. En altta Aydınlık/Karanlık Mod seçeneği var. Ancak bu butonla tek yapabileceğiniz şey, ekranda siyah zemin üzerinde yazıları beyaz görmek. Açıkçası bu da tavsiye edeceğimiz bir değişiklik değil.
  • Sınav başladıktan sonraki ilk 135 dakika boyunca sınav salonunu terk edemezsiniz. Ancak sınavın 135’inci dakikasından sonra “Sınavı tamamla” butonunu kullanarak sınavınızı bitirebilir ve salondan ayrılabilirsiniz.
    “Sınavı tamamla” butonuna yanlışlıkla basmış olabilirsiniz. Telaşa kapılmadan hemen el kaldırın ve sınav gözetmenlerine durumu bildirin. Görevliler bu işleminizi geri alır ve sınava kaldığınız yerden devam edersiniz. “Sınavı tamamla” butonuna basmadan önce sorulara verdiğiniz cevapların hiçbiri kaybolmaz. Endişe etmeyin.

E-YDS’ye kimler girebilir?

YDS’ye girebilen her aday E-YDS sınavında da şansını deneyebilir. Çünkü her iki sınavın sağladığı haklar aynı. Fark yok. Asıl soru şu: Sınava hangi adaylar girmeli ve her bir aday kaç puan almalı? Cevap burada: https://bademci.com/yds-nedir/#ydskimler .

E-YDS’de kaç soru var, her soru kaç puan değerinde ve sınav süresi ne kadar?

E-YDS’nin soru sayısı 80 ve her doğru cevabın puan olarak değeri 100 üzerinden 1.25. (1.25 x 80 = 100). Örneğin, 55 puana ihtiyaç duyan bir doçent ya da doktora adayısınız. E-YDS sınavında en az 44 doğru cevap bulmanız gerekiyor (44 x 1.25 = 55). Eğer TUS, DUS ya da EUS’a girecekseniz, baraj 50 puan. O da 40 doğru cevap yapıyor (40 x 1.25 = 50). Soru türleri arasında puan açısından fark yok. Örneğin, herhangi bir kelime sorusu ile paragraf sorusunun değeri aynı (1.25 puan).

E-YDS’de toplam sınav süresi 3 saat (180 dakika). Bir soru için ayırabileceğiniz ortalama süreyse 2 dakika 15 saniye (135 saniye). “Keyif benim. İstediğim soruya istediğim kadar vakit ayırırım” diyebilirsiniz. Evet, doğru. Bunu yapabilirsiniz. Ancak bu durumda bilginizi sorulara tam olarak aktaramazsınız. Sınav bittiğinde cevabını bildiğiniz halde vakit bulup bakamadığınız sorular kalır. Bu da sizi üzer. YDS Nedir dosyasındaki tabloyu işte bu nedenle hazırladık. Hangi soru tipine, ne kadar süre ayırmanız gerektiğini bu tablodan öğrenebilirsiniz.

E-YDS konuları ve soru tipleri nelerdir?

E-YDS konuları ve soru tiplerini içeren ayrıntılı bir dosyamız var. Sınavı tanımak için bu dosyadan yararlanabilirsiniz.
https://bademci.com/yds-yokdil-cozum-teknikleri/

E-YDS’de konu dağılımı nasıldır?

Bu sorunun cevabını aşağıdaki linkte yer alan Tablo 1 veriyor. Konuların nasıl bir dağılım gösterdiğini ve her konudan kaç soru geldiğini bu tabloda bulabilirsiniz.
https://bademci.com/yds-yokdil-cozum-teknikleri/

E-YDS’den kaç puan almalıyım?

♦ Araştırma görevlilerine, TUS, DUS ya da EUS sınavlarına girecek adaylara 50 puan yetiyor. (100 üzerinden 50 puan = 80 üzerinden 40 doğru cevap).

♦ Doçent ve doktora / sanatta yeterlik adayları için 5 puan daha gerekiyor: 55. (100 üzerinden 55 puan = 80 üzerinden 44 doğru cevap).

♦ Yabancı dil tazminatı için en az 70 puan şart. (100 üzerinden 70 puan = 80 üzerinden 56 doğru cevap).

♦ Öğretmenlik atamanızda -alanınıza göre- KPSSP120 puanına ihtiyacınız olabilir. Aklınızda bulunsun; E-YDS’nin bu hesaplamada ağırlığı %50’dir.

Not: Tam listeyi görmek ve çeşitli başvurularda kullanacağınız asgari puanları öğrenmek isterseniz… https://bademci.com/yds-nedir/#ydskacpuan .

E-YDS İngilizce Sınavı, TOEFL IBT ve PTE Akademik Sınavlarının Eşdeğerliği

TOEFL IBT ve PTE Akademik sınavlarında alacağınız belli puanların, E-YDS İngilizce sınavında bir karşılığı vardır. Örneğin, TOEFL’da 66 puan = YDS ya da E-YDS’de 55 puan. Tam liste için bkz YDS Nedir dosyamızda Tablo 2.

E-YDS İngilizce sınavı mı, TOEFL ya da PTE mi?

TOEFL ve PTE’nin kapsamı hayli geniştir. Bu sınavlarda bir alıştığımız tarz sorular vardır (vocabulary, grammar, comprehension). Bir de dinleme, konuşma ve yazma becerilerini sınayan sorular. Özel bir İngilizce eğitimi almadıysanız, TOEFL ya da PTE Akademik sınavında zorlanırsınız. Bu sınavlarda bir sıkıntı daha var. ÖSYM’nin çoktan seçmeli testlerine hepimiz alışkınızdır. Ancak TOEFL ya da PTE Akademik’te sistem ve soru formatı oldukça farklıdır. Uyum sağlamak zaman alır.

Not: E-YDS (İngilizce), TOEFL ve PTE Akademik sınavlarını karşılaştırdığımız bir dosyamız var.
YDS / E-YDS / YÖKDİL’de Sorunlar, Çözümler (7)

Bu dosyada, YDS/E-YDS/YÖKDİL, TOEFL veya PTE Seçiminde Yaşanan Sorunlar ve Çözüm Önerilerimizi bulabilirsiniz.

E-YDS istatistikleri ne anlatıyor?

ÖSYM, E-YDS’deki ortalama başarı oranlarını vs. paylaşmıyor. Bir tek Mayıs 2018’de yayımlanan 2017 E-YDS İngilizce Değerlendirme Raporu var. (https://www.osym.gov.tr/TR,15051/2017-e-yds-ingilizce-degerlendirme-raporu.html). Bu rapora göre, ilk 10 E-YDS İngilizce Sınavı’na yaklaşık 10.000 adayın girdiğini… Başarı ortalamasının da yaklaşık %56-65 arasında olduğunu öğreniyoruz… Öte yandan, gerçek soru kitapçığı kullanılan YDS’ye tek bir dönemde (Nisan 2013) 300.000 kişinin girdiğini biliyoruz. Buradan hareketle, 10 dönemde yaklaşık 2 milyon adayın YDS’ye girmiş olduğunu herhalde rahatlıkla söyleyebiliriz. YDS’de başarı ortalaması %30-40 arasında gezinir. Şimdi bu bilgilerden hareketle basit bir karşılaştırma yapalım:

2017 E-YDS İngilizce Değerlendirme Raporu’na göre;
10 dönemde E-YDS İngilizce Sınavı’na giren aday sayısı: yaklaşık 10.000
Başarı ortalaması: yaklaşık %56-65

ÖSYM tarafından yayınlanan sayısal verilere göre;
10 dönemde YDS İngilizce Sınavı’na giren aday sayısı: yaklaşık 1.500.000

Başarı ortalaması: yaklaşık %30-38

Sayıları karşılaştırdığımızda, YDS İngilizce Sınavı’na giren adayların E-YDS’ye giren adaylara göre sayıca çok üstün oldukları görülüyor. Bu rakamlar istatistik açıdan çok daha kesin ve çok daha güçlü sonuç veriyor. O halde, başarı ortalamasını hesaplarken, E-YDS’yi değil, YDS’yi dikkate almak daha doğru görünüyor. Kaldı ki, son yıllarda yapılan E-YDS ve YDS İngilizce sınavlarında düzey yükselmiş… Maalesef soruların zorluk derecesi de bir hayli artmıştır.

E-YDS’de yanlışlar doğruları götürür mü?

Hayır, götürmez! Ancak E-YDS adayının cevabını bilemediği sorularda gelişigüzel işaretleme yapması fayda yerine zarar getirebilir. Biraz açıklayalım. Yanlışların doğruları götürmediğini bilen aday, zembereğinden fırlamış yay gibidir. Kendi düzeyine uygun olup olmadığına bakmadan her soruya saldırır. Hepsinden puan çıkarmaya çalışır. Bu adayı tut, tutabilirsen! Nasılsa yanlış işaretlediği sorulardan yana ek bir kaybı olmayacaktır ki… Onun için bir soruyu boş bırakmak, bir tencere taze pişmiş yemeği çöpe dökmek gibi bir şeydir. Sınavda 90-100 arası puanlar alacak adaylara sorulmuş sorularla bile cansiperane boğuşur. Bu çabanın kendisine bir getirisi olmayacağını anlamaz ya da anlayamaz. Kuru sözle yetinmeyip bu durumu örnek vererek açıklamaya çalışalım.

Sınavda bir gramer sorusuna takıldınız. Gramer bilginiz doğru cevabı, yakın çeldiricilerin arasından çekip çıkartmanıza yetmiyor. Haliyle çeviriye yüklenirsiniz. Fakat bu defa da takıldığınız seçeneklerin anlamları birbirine çok yakın görünür. Kendinizi, herhangi bir seçeneğe duraksamadan işaret koyabilecek kadar emin hissetmezsiniz. Aslında bu da beklenen bir durumdur. Çünkü seçenekleri tek tek Türkçeye çevirerek örneğin, bir gramer sorusunu çözemezsiniz. Gramer sorusu gramer bilgisi ister. Çeviri de yeterli gelmeyince başlarsınız soru üzerinde yorumlar yapmaya, fikirler yürütmeye. Bu esnada sınav kitapçığı da başlar sizin vaktinizi yürütmeye! Böylece kıyısından köşesinden 10-15 soru ile tatlı tatlı didişirsiniz. Ve bir anda (mesela sınavın üçüncü saatine yaklaşırken) vaktin hızlı adımlarla sizi terk temekte olduğunu fark edersiniz. Ama geri dönemezsiniz, çünkü o noktada çoğunlukla iş işten geçmiş olur. Zaten artık soruları okuyup inceleyecek ne enerjiniz kalmıştır ne de moraliniz. Aslında henüz bakamadığınız, dişinize göre daha birçok soru olduğunu bilir ya da tahmin edersiniz. Ne var ki, size sorulmamış önceki sorularla inatlaşmaktan bunların da hakkını yemişsinizdir.

Sizce bütün bunlar neden başınıza gelmiş olabilir? Olmayacak duaya “Âmin” dediğiniz için olabilir mi? Yani “Ne yaparsanız yapın yapamayacağınız sorular”a cevap vermeye çalıştığınız için olabilir mi?

Gelin, söz dinleyin! ÖSYM’nin çoktan seçmeli İngilizce sınavlarını iyi tanıyan bu ekibe kulak verin. Sınırlarınızı doğru tayin edin. Cevabını bulamayacağınız sorularla gereksiz yere vakit kaybetmeyin. Evet, yanlışlar doğruları götürmez ama karşılığında bir şey de getirmez. Sürenizi çalar, başarınızı geciktirir. Şimdi bir örnek soru üzerinde çeviriyle cevap bulmaya çalışmak insana nasıl vakit kaybettiriyor, görelim.

Authorities —- price controls on staples, thus —- poor urban families.

A) have imposed / having protected

B) had imposed / protecting

C) will impose / to have protected

D) imposed / to protect

E) were imposing / to be protecting

Pratik çözüm: Önce -biz önermesek de- çevirerek cevabı bulmak isteyen adaylara cümlenin yaklaşık Türkçesini verelim.

Yetkililer, temel ihtiyaç maddelerinin (staples) fiyatlarını denetlemiş ve böylece yoksul kent halkını korumuştur.

Tabii cümlede sözü edilen olay geleceğe yönelik de olabilir. O takdirde denetlemiş yerine denetleyecek, korumuştur yerine koruyacaktır çevirisini tercih edersiniz, olur biter. Şimdi çözüme geçelim. Thus bağlacı kendisinden sonra özne almamışsa, cümlede indirgeme var demektir. Ana ve yan cümlelerdeki özneler aynı olduğunda thus indirgemeye izin verir. Yani bu durumda yan cümledeki özneyi atıp thus bağlacını doğrudan fiile bağlayabiliriz. Önce cevap B seçeneği olmak üzere indirgemenin nasıl yapıldığını görelim.

Tam cümle: Authorities had imposed price controls on staples, thus they protected poor urban families.

İndirgenmiş cümle: Authorities had imposed price controls on staples, thus protecting poor urban families.

Basitçe anlatalım. They = authorities olduğundan tam cümlenin bağlaçlı yakasındaki özneyi (they) tekrar etmeyip atıyoruz. Öznesini attığımız için fiil (protected) artık ya gerund (Ving) ya infinitive (to V1) olmak zorunda. Bağlaç kökenli olduğu için thus, kendisini izleyen fiilleri Ving halde ister. Böylece protected → protecting dönüşümünü yapıp işi bitiririz.

Bu bilgiden yola çıkalım ve seçeneklerin ikinci kısımlarını hızla inceleyelim. C, D ve E seçeneklerinin ikinci kısımlarında infinitive (to) içeren indirgemeler var. Bize gerund lazım, demiştik. O halde C, D ve E gider. Kalan iki seçenekten A’da having V3 var. Bu indirgeme, ana cümledeki eylemden daha önce yapılmış bir eyleme işaret eder.

Having read the job advertisement, I immediately called the company for further information.

İş ilanını okuduktan sonra ek bilgi almak için hemen şirketi aradım.

Önce iş ilanını okudum (yan cümle). Daha sonra ek bilgi almak için hemen şirketi aradım (ana cümle).

O halde ilk yapılan eylem iş ilanını okumak (having read). Şirketi aramak ise bu eylemi takip etmiş. Yani ikinci sırada gerçekleşmiş. Şimdi soru cümlesinin boşluklarını A seçeneğindeki fiillerle dolduralım.

Authorities have imposed price controls on staples, thus having protected poor urban families.

Sorun çıktı. Çünkü thus bir sonuç bağlacı. İki eylemden ikincisine işaret etmek zorunda. Hâlbuki yukarıdaki örnekte gösterdik; having V3 iki eylemden ilk gerçekleşene işaret ediyordu. Bu da soruna neden oluyor. Çünkü mantıken yetkililer önce fiyatları kontrol altında tutar, daha sonra bu sayede yoksul halkı korumuş olur. Fakat A seçeneği (having protected) böyle demiyor.

Authorities have imposed price controls on staples, thus they had protected poor urban families.

Yetkililer önce yoksul kent halkını korudular, daha sonra temel ihtiyaç maddelerinin fiyatlarını denetlediler.

Bunun tam tersi bir durumun gerçekleşmiş olması gerekmez mi? Gerekir. Bu şartı A karşılamıyor, sadece B karşılıyor. Ancak o da girişte past perfect kullanıyor. Bu, biraz sıkıntılı çünkü simple past tense geçiş olmayan bir cümlede past perfect tense tek başına iş göremez. Soru cümlesinde açık, anlaşılır bir simple past tense ise yok. Ancak emin olun, bu hiç dert değil. Çünkü thus bağlaçlı yan cümlede indirgeme var (protecting). Ve bu indirgenmiş fiilin çıkış noktası simple past tense (protected). Çünkü thus iki geçmişte meydana gelmiş iki eylemden ikincisine işaret eder. Birinci eylem zaten past perfect çekimli had imposed. O açık. O halde thus bağlacını takip eden ikinci eylem de simple past çekimli protected olmalıdır.

Authorities had imposed price controls on staples, thus protecting (= thus they protected) poor urban families.

Gördüğünüz gibi, B seçeneğinde hiçbir sorun yokmuş. Çünkü açıkça belirtmese de aslında B seçeneği simple past kullanmış. O da ana cümledeki past perfect tense’e geçiş hakkı veriyor. Umarız, örnek soru ve açıklaması işe yaramıştır. Yani bir gramer sorusunun gramer bilgisiyle çözülmesi gerektiğini yeterince anlatabilmiştir.

Sözü toparlamanın vakti geldi. Sizi iki maddeye yönlendirelim ve E-YDS dâhil, çoktan seçmeli sınavlarda yanlışların nasıl doğruları götürdüğünü özetleyelim.

https://bademci.com/yds-nedir/#ydsdeyanlis .

E-YDS hangi alanları kapsıyor?

E-YDS üç temel bilimden de (fen, sağlık, sosyal) sorular içerir. Fakat yükün ağırını sosyal bilimler taşır. YÖKDİL’de ise her bilim dalının sınavı farklıdır (fen bilimleri, sağlık bilimleri ve sosyal bilimler). Aslında sınavın sınadığı temel dil bilgisi aynı kalır; sadece terimler değişir. Fakat terimlerden de soru gelmez çünkü sınav kimsenin örneğin metalurji bilgisini sınamaz, sınayamaz. Yine sınav hiçbir hekimin ya da hemşirenin tıp bilgisini sınamaz, sınayamaz. Sorunun içindeki tıp terimleri dekorasyon malzemesidir. O malzemeleri sıyırıp atabildiğiniz ölçüde sorunun iskelet yapısını görebilir ve doğru cevap sayınızı arttırabilirsiniz. Yoksa fen ya da sağlık kelimeleri ezberleyerek bir yere varamazsınız. Sebebini anlamak için https://bademci.com/yds-e-yds-yokdil-konulari-ve-soru-cozum-teknikleri-4/ .

E-YDS hangi dilleri kapsıyor?

E-YDS aşağıdaki tabloda yer alan 10 dili kapsıyor. Ancak İngilizce hariç, diğer dillerden yılda sadece 1 sınav hakkınız olduğunu önemle hatırlatırız.

Tablo 1: E-YDS Hangi Dilleri Kapsıyor ve Yılda Kaç Sınav Hakkı Veriliyor?

E-YDS nin kapsadığı diller

Lütfen dikkat: ÖSYM; İngilizce dışındaki dillerden yılda sadece bir E-YDS sınav hakkı veriyor. İkincisi yok. Örneğin, 2022 yılında E-YDS’ye Almanca ya da Fransızcadan girmek isteyenler… 28 Mayıs Cumartesi günü tek bir sınav hakkınız var. Arapça ya da Rusça sınavına ise sadece 24 Temmuz Pazar günü girebilirsiniz. Başka hakkınız yok.

E-YDS İngilizce sınavına girecek adayların, 2022 yılı içerisinde toplam 8 sınav hakkı var. Aşağıda, E-YDS ne zaman ve nerede yapılır? adlı bölümde yer alan tabloyu inceleyerek 2022 yılı E-YDS sınavları ve başvuru tarihlerini öğrenebilirsiniz.

E-YDS’ye istediğim bir dilden girebilir miyim? Doçentlik başvurusunda hangi diller geçerli?

Bkz. YDS Nedir dosyası Tablo 8. Tablonun altındaki notları okumayı da ihmal etmeyin.

Bir dönemde birden fazla yabancı dilden E-YDS’ye girebilir miyim?

ÖSYM, böyle bir hak vermiyor. Herhangi bir dönemde yalnız bir dilden sınava girebilirsiniz. Örneğin, E-YDS İngilizce.

E-YDS akademik kadrolara başvuruda kaç yıl geçerli?

Aslında akademik kadrolara (örneğin doçentliğe) başvururken, E-YDS (eşittir YDS) sonucunuzu istediğiniz zaman kullanabilmeniz beklenir. Çünkü E-YDS vb. bir sınavdan aldığınız puan, müktesep (kazanılmış) haktır ve süresiz geçerli olması gerekir. Bunun örnekleri de var. Doçent adayları, önceki yıllarda ÜDS/KPDS sonuçlarını süre sınırlaması olmadan kullanırdı. Ancak artık üniversiteler ve özel ya da resmi kurumlar süreyi farklı yorumlayabiliyor. Örneğin, kimi üniversiteler/enstitüler E-YDS’yi sadece 5 yıl geçerli sayabiliyor.

Öneri: Başvurmayı düşündüğünüz üniversite veya enstitüyü doğrudan arayınız. Hatta mümkünse bizzat gidiniz. Ve doğrudan şu soruyu sorunuz: “E-YDS sonucum örneğin doçentlik başvurusunda ne kadar geçerli?”

E-YDS dil tazminatında kaç yıl geçerli?

YDS’ye benzer şekilde, E-YDS sınavı da dil tazminatına hak kazananlar için 5 yıl boyunca geçerli. Ancak burada istisnai bir durum var. Açıklayalım. Örneğin, herhangi bir E-YDS İngilizce sınavından 90 aldınız. Yani lisan düzeyiniz A ve en yüksek dilimden tazminata hak kazandınız. 5 yıllık süre sonunda tekrar sınava girmeseniz bile tazminat almaya devam edersiniz. Edersiniz ama ikinci 5 yıllık dönemde artık B düzeyine düşersiniz. Tabii alabileceğiniz tazminat miktarı da yerinde durmaz, o da düşer.

Birden fazla E-YDS puanından hangisi geçerli?

E-YDS’ye farklı tarihlerde aynı dilden girip birkaç defa şansınızı denediniz. Ve tabii ki birbirinden farklı puanlar aldınız. Bu puanlar içinde en yüksek olanı kendinize ayırıp diğerlerini çöpe atabilirsiniz. Çünkü başvurularda vs. en yüksek puanı dikkate alırlar.

E-YDS ne zaman ve nerede yapılır?

Size 2 ek tablo hazırladık. Ek Tablo 1’de yıl içinde yapılacak bütün E-YDS sınavları, başvuru tarihlerini bulabilirsiniz. Ek Tablo 2’den ise, sınav merkezlerini, her bir merkezin kontenjanını ve iletişim bilgilerini öğrenebilirsiniz.

E-YDS sonuçları ne zaman açıklanacak ve E-YDS sonucumu nasıl öğrenebilirim?

E-YDS sonucunuzu, sınav bittikten 4-5 saat sonra https://sonuc.osym.gov.tr/ adresinden öğrenebilirsiniz.

www.bademci.com